Activitats pedagogicas

Las nau activitats pedagogicas an una pagina per elas, cada còp qu'es possible un aplechon facilita lo trabalh de cèrca per las frasas.

1-Cercar

1. CERCAR

L' animator o un dels participants legís o escriu una frasa anonciada (a l' azard o pas) :

1.1. Cercar ont es estada classada dins quina categoria, - dins quina joscategoria.

1.2. Cercar a quina(s) autra(s) categoria(s) e joscategoria(s) poiriá aperténer la frasa.

Exemple : A la Teresa un glacet li fa totjorn gonheta (enveja) es dins 2.1. (la vida de l' òme ­la subsisténcia) ; poiriá èsser dins 1.2.( l' òme - la persona)

1.3. Cambiar un mot (un substantiu, un adjectiu, un vèrb, etc.) o una expression :

  • trapar lo nombre pus grand de frasas sens cambiar de categoria.
  • trapar lo nombre pus grand de categorias diferentas.

Exemple : Aquesta passa (pel moment), los pòrcs tiran pas (se vendon pas) es dins 3.4. (l 'economia).

Òm pòt cambiar passa per setmana, annada, sason sens cambiar de categoria.

Òm pòt cambiar pòrcs per vedèls, motons, rits sens cambiar de categoria.

En cambiant tiran per rondinan, manjan o bevon, òm passa a 7.2. (lo mond animal).

En cambiant pòrcs per caçaires, òm passa a 3.2. (los lésers).

En cambiant pòrcs per chimenèias, òm passa a 2.3. (l'ostal).

1.4. Cercar la question a pausar per obténer la frasa anonciada.

Exemple: Un alpinista espinta de pitons dins la paret d'escalar (3.2.)

Questions:

Qual espinta de pitons dins la paret d'escalar ?

Qu'espinta un alpinista dins la paret d'escalar ?

Ont un alpinista espinta de pitons ?

Varianta: se la frasa anonciada es interrogativa, cal trapar la(s) responsa(s) possibla(s).

Aplechon

Causir una categoria o mai per ne tirar una frasa o mai a l'azard.
Per causir mai d'una de reng, mantenetz quichada la clau «Maj» al seleccionar de la mirga.
Per causir a tusta busta, mantenetz quichada la clau «Ctrl» al seleccionar de la mirga.

2-Imaginar

2. IMAGINAR

2.1. Imaginar una joscategoria non representada coma tala dins una tièira presa a l'azard o pas: (ex : la man dins lo còrs 1.1. ; la caça dins los lésers 3.2.).

Exemple:

la man:
  • Per se desengrepesir los dets calguèt qu 'aluquèsse lo fuòc.
  • Cruscafavòtas o lo Majofre son d'escaisnoms del det gròs.
la caça:
  • Pam ! Pam ! deslarguèt dos còps de fusil mas manquèt la lèbre.
  • As tuat quicòm a la caça? - Òc-ben! ai tuat lo temps.

2.2. Cercar una (o mai d'una) autra frasa que pòsca acompanhar tala o tala illustracion.

2.3. Ajustar una bofiòla amb de paraulas per cada personatge (òmes o bèstias) de tala o tala illustracion :

  • escriure,
  • improvizar oralament (interpretacion teatrala),
  • escriure e interpretar (interpretacion teatrala).

Aplechon

Causir una categoria o mai per ne tirar una frasa o mai a l'azard.
Per causir mai d'una de reng, mantenetz quichada la clau «Maj» al seleccionar de la mirga.
Per causir a tusta busta, mantenetz quichada la clau «Ctrl» al seleccionar de la mirga.

Quantas frasas voletz (pas mai de 20)?

3-Identificar

3. IDENTIFICAR

3.1. Identificar l'intrusa (plaçada exprès) dins una tièira d'una cèrta categoria (las frasas pòdon èsser escrichas sus un fuèlh o un tablèu, o anonciadas oralament).

Varianta: òm pòt augmentar lo nombre de frasas e lo nombre d 'intrusas.

3.2. Reconstituir las frasas corrèctas dins una tièira borramesclada.

Exemple:

  • Tièira borramesclada :
  • Bandèt sos muscles dins la fanga sens se.far mal.( 1.1.)
  • S 'espatèt (s'aplatussét) per donar l 'alèrta. ( 1.1.)
  • Emili bracejava per èsser capable de sautar la paret.( 1.1.)
  • Frasas corrèctas :
  • S 'espatèt (s'aplatussèt) dins la fanga sens se far mal. (1.1.)
  • Bandèt sos muscles per èsser capable de sautar la paret.(1.1.)
  • Emili bracejava (brandissiá los braces) per donar l'alèrta.(1 .1.)

 

3.3. Apariar las doas mitats de frasas mescladas.

3.4. Propausar doas frasas (una corrècta e l'autra pas) e identificar la frasa corrècta.

Exemple:

Un civet de lèbre li ven per gost.(9.1.)

Lo francisme es civet ; lo mot occitan vertadièr es cibièr.

Remarca :

Aicesta activitat pòt èsser considerada coma anti-pedagogica. Per nosautres o es pas, vista la situacion de diglossia que caracteriza l'occitan.

D'un biais conscient o inconscient, emplegam de francismes, fasèm de barbarismes e de solecismes.

Ne cal téner compte se volèm pas parlar una lenga incorrècta, embastardida, un sembla-occitan.

Coma lo risc es encara pus grand per de mond en situacion d'aprendissatge, propausam aicesta activitat de sensibilizacion que, coma las autras, cadun demòra liure de practicar o pas.

Aplechons

Intrusa(s)
Causir una categoria o mai per ne tirar una frasa o mai a l'azard.
Per causir mai d'una de reng, mantenetz quichada la clau «Maj» al seleccionar de la mirga.
Per causir a tusta busta, mantenetz quichada la clau «Ctrl» al seleccionar de la mirga.
categorias de las francas categorias da las intrusas

Quantas frasas voletz (pas mai de 20)?

Quantas frasas intrusas voletz (pas mai de 20)?
Borramesclar
Causir una categoria o mai per ne tirar una frasa o mai a l'azard.
Per causir mai d'una de reng, mantenetz quichada la clau «Maj» al seleccionar de la mirga.
Per causir a tusta busta, mantenetz quichada la clau «Ctrl» al seleccionar de la mirga.

Quantas frasas voletz (pas mai de 20)?

4-Endevinar

4. ENDEVINAR

4.1. Endevinar lo mot o l'expression possibla per completar una frasa traucada e la poder enclaure dins tala o tala categoria.

Exemple :

Per far descoar _______________l'embarrèt jos un panièr capvirat.

Categoria versemblabla : lo mond animal (7.2.)

Mots possibles : la galina, la rita, l 'auca, etc.

Remarca :

  • òm pòt acceptar totes los mots possibles.
  • òm pòt tanben far endevinar lo mot exacte.

Aplechon

Causir una categoria o mai per ne tirar una frasa o mai a l'azard.
Per causir mai d'una de reng, mantenetz quichada la clau «Maj» al seleccionar de la mirga.
Per causir a tusta busta, mantenetz quichada la clau «Ctrl» al seleccionar de la mirga.
categorias

Quantas frasas voletz (pas mai de 20)?

5-Reformular

5. REFORMULAR

5.1. L'animator (o un dels participants) causís una frasa dins una tièira de precisar (categoria, joscategoria o pagina) e la fa reformular (escrich e/o oral).

Exemple :

Frasa causida: Son accident lo clavelèt al lièch per doas setmanas. (1.3.)

Frasa reformulada : Demorèt doas setmanas al lièch a causa d'un accident.

5.2. L'animator o un dels participants reformula una frasa (precisar lo categoria, joscategoria o pagina), la legís o l'escriu ; l'objectiu serà de tomar trapar la frasa qu'es estada reformulada.

Exemple de reformulacion :Se copèt lo Majofre amb la ganiva.

Frasa causida: Se faguèt una brava talhada pel det gròs amb la cotèla. (1.3.)

Aplechon

Causir una categoria o mai per ne tirar una frasa o mai a l'azard.
Per causir mai d'una de reng, mantenetz quichada la clau «Maj» al seleccionar de la mirga.
Per causir a tusta busta, mantenetz quichada la clau «Ctrl» al seleccionar de la mirga.

6-Compausar

6. COMPAUSAR

6.1 Emplegar (inserir) dins un tèxt personal coerent (anecdòta, remembre, raconte inventat) de frasas de l'obratge,

  • tiradas d'una categoria impausada o non, amb un nombre impausat o non,
  • amb un tèma impausat o non,
  • amb una longor impausada o non.

Possibilitats de trabalh collectiu :

los tèxtes escriches :

  • se pòdon escambiar entre los participants per lor far endevinar las frasas inseridas,
  • se pòdon legir per far endevinar als participants las frasas inseridas.

6.2. Completar (enriquir) una frasa en ajustant quicòm (un mot, una expression, una proposicion),

  • siá en demorant dins la meteissa categoria amb un ajuston impausat o pas: un vèrb, un adjectiu, un substantiu; un complement de lòc, de temps, de manièira, etc.
  • siá en autrejant a la frasa una segonda categoria (impausada o pas), amb un ajuston impausat o pas.

Aplechon

Causir una categoria o mai per ne tirar una frasa o mai a l'azard.
Per causir mai d'una de reng, mantenetz quichada la clau «Maj» al seleccionar de la mirga.
Per causir a tusta busta, mantenetz quichada la clau «Ctrl» al seleccionar de la mirga.

Quantas frasas voletz (pas mai de 20)?

7-Memorizar

7. MEMORIZAR

7.1. Memorizar una frasa, una expression, un provèrbi (o mai d'un) dins una tièira de precisar que pòt èsser donada a legir (dins un temps limitat o pas) o ausida (un o mai d'un còp). Possibilitats de trabalh individual o collectiu :

  • los participants dison çò memorizat (d'autres pòdon repetir),
  • los participants escrivon çò memorizat, puèi o legisson (d'autres pòdon repetir),
  • un (o mai d'un) participant far endevinar als autres, coma una devinalha normala, la frasa, l' expression o lo provèrbi memorizat (que pòt aver escrich primièr o pas).
  • un (o mai d'un) participant fa endevinar als autres la primièira o la segonda mitat d'una frasa o d'un provèrbi qu'a memorizat (que pòt aver escrich primièr o pas).
  • los participants devon completar per escrich qualques frasas o provèrbis de la tièira que la primièira o la segonda mitat es estada escafada.

Variantas:

  • una responsa amb un (o mai d'un) sinonim pòt èsser acceptada,
  • una responsa amb un (o mai d'un) sinonim pòt tanben èsser demandada.

Aplechon

Causir una categoria o mai per ne tirar una frasa o mai a l'azard.
Per causir mai d'una de reng, mantenetz quichada la clau «Maj» al seleccionar de la mirga.
Per causir a tusta busta, mantenetz quichada la clau «Ctrl» al seleccionar de la mirga.

8-Interpretar

8. INTERPRETAR

8.1. Interpretar teatralament un mot, una frasa, una expression, un provèrbi dins una tièira de precisar (exercici d'improvizacion e d'expression corporala) :

  • siá lo participant interprèta çò que el a causit, e los autres o devon endevinar,
  • siá lo participant interprèta çò que l' animator a causit, e los autres o devon endevinar. (Se degun endevina pas, l'animator pòt sollicitar qualqu'un mai o ajudar a endevinar).

Possibilitat: organizar un 'concors' d'interpretacion.

8.2. Interpretar teatralament las paraulas simplas que poirián dire los personatges (òmes o bèstias) de tala o tala illustracion e las far endevinar.

8.3. Interpretar graficament (dessenhar) dins un temps limitat (o pas), sus un fuèlh o un tablèu un mot, una frasa, una expression, un provèrbi dins una tièira de precisar ( o pas) :

  • siá lo dessenhaire representa çò que el a causit, e los autres o devon endevinar,
  • siá lo dessenhaire representa çò que l' animator a causit, e los autres o devon endevinar.

(Se degun endevina pas, l'animator pòt sollicitar qualqu'un mai o ajudar a endevinar). Possibilitat: organizar un 'concors' de dessenh.

Aplechon

Causir una categoria o mai per ne tirar una frasa o mai a l'azard.
Per causir mai d'una de reng, mantenetz quichada la clau «Maj» al seleccionar de la mirga.
Per causir a tusta busta, mantenetz quichada la clau «Ctrl» al seleccionar de la mirga.

9-Completar

9. COMPLETAR

9.1. Completar tala o tala joscategoria amb de frasas personalas, o de frasas ausidas dins una convèrsa, o de frasas legidas dins un libre:

  • se pòt far en tant qu'exercici personal,
  • se pòt far en tant qu'exercici collectiu, amb un nombre de frasas impausat o pas, dins un temps limitat o pas.